Home   Webboard   Search   All articles   SiteMap   Contact us   About us   พจนานุกรมไทย-มอญ   ข่าว
 
ประวัติศาสตร์มอญ
ชุมชนมอญ
ภาษามอญ
หลักภาษามอญ
ศาสนา
ธรรมสภา
เพลงมอญ
ศิลปมอญ
นิทานมอญ
ความเชื่อมอญ
ประเพณีมอญ
พิธีกรรมมอญ
อาหารการกินมอญ
เอกลักษณ์แต่งกาย
โหรศาสตร์มอญ
คัมภีร์/เอกสารมอญ
การละเล่น/การแสดง
บทความมอญ
วารสารเสียงรามัญ
ชมรมเยาวชนมอญ กรุงเทพฯ
รูปภาพ
เว็บที่น่าสนใจ
 
 
 
วันนี้วันที่ : 2014-10-24
  Online : 12
 [ สนใจลงโฆษณากับเรา คลิก ]
 
  ลิงค์ที่น่าสนใจ
 - Wikipedia.org
 - Monsound
 - KaoWao.org
 - ออนไลน์ Dictionary
 - Monnews
 - Eu Mon
 - วิชาการ ดอทคอม
 - สวนดอกไม้
 - พจนานุกรมไทย-อังกฤษ
 - Monmusic
 - มอญลพบุรี
 - วัดใหญ่นครชุมน์
 - ไทยรัฐ
 - ข่าวสด
 - เดลินิวส์
 - มติชน
 - เนชั่น
StateCounter eXTReMe Tracker
  หน้าแรก > อาหารการกินมอญ / อาหารมอญ > มะตาด พืชประกอบอาหารมอญ ?
 มะตาด พืชประกอบอาหารมอญ ? (อ่าน 18174 ครั้ง)ย้อนกลับ
 

มะตาด : พืชประกอบอาหารของคนมอญ , แอปเปิลมอญ

มาณพ แก้วหยก

มะตาด แอปเปิ้ลมอญ
มะตาด

 
       "มะตาด"เป็นไม้เนื้อแข็งชนิดหนึ่งที่มีคุณค่าน่าศึกษาและเสาะหาไปปลูกอนุรักษ์ เป็นไม้ที่ขึ้นตามธรรมชาติในป่าดงดิบชื้นและป่าพรุทั่วไปของทุกภาค มีชื่อเรียกตามภาคต่างกัน เช่น สุราษฎร์ธานี เรียก " ส้านกวาง " และ " ส้านท่า " เชียงใหม่เรียก " ส้านป้าว " และ " ส้มปรุ "  นครศรีธรรมราชและตรังเรียก " แส้น " ในภาคกลางเรียก " มะตาด " แต่คนมอญเรียก " หะเปร้า " (คำใกล้เคียงกับสำเนียงมอญคงสะกดได้เช่นนี้)

       "มะตาด"เป็นไม้พุ่มยืนต้น สูงราว ๑๐-๑๕ เมตร ลำต้นและกิ่งก้านคดงอ ใบเดี่ยวคล้ายรูปไข่หรือใบหอกออกตามกิ่ง "มะตาด"เป็นต้นไม้ที่ทนแล้งและน้ำท่วมไม่ตาย เริ่มผลัดใบในเดือนเมษายน–พฤษภาคม ออกดอกออกผล ในเดือนกรกฎาคม หรือสิงหาคม ก่อนจะสุกและวาย ราวเดือนตุลาคม "ดอกมะตาด"จะเริ่มออกเป็นตุ่มที่ยอดลักษณะคล้าย"ผลมะตาด" พอโตขนาดเท่าผลส้มเขียวหวานก็จะบานออก ภายในดอกจะมีเกสรตัวผู้สีเหลืองล้อมรอบเกสรตัวเมียสีขาว ครั้นเมื่อละอองเกสรตัวผู้ผสมเกสรตัวเมียแล้ว กลีบดอกสีขาวก็จะเหี่ยวร่วงโรยหลุดออก จากนั้นกลีบเลี้ยงก็จะเริ่มห่อเข้ามาใหม่ เป็นผลกลมเหมือนเมื่อก่อนดอกยังไม่บาน และเจริญเติบโตขึ้นเรื่อย ๆ เมื่อผลแก่เต็มที่จะมีขนาดเท่ากระท้อนห่อ เส้นผ่าศูนย์กลาง ๑๐-๑๕ เซนติเมตร สีเขียวจะเปลี่ยนเป็นสีเหลืองมักลิ่นหอม แล้วหล่นลงแตกเมล็ดภายในกระจายออกเป็นต้นอ่อนต่อไป

มะตาด ใบมะตาด
ใบของมะตาด



       "มะตาด"จะให้ผลปีละครั้ง บางต้นดกมาก ออกผลแต่ละครั้งนับเป็นร้อย ๆ ผลมะตาดมี ๒ ชนิดคือ ๑) ชนิดข้าวเจ้า เนื้อหยาบกระด้าง มีเส้นกากมาก ผลสีเขียวอ่อน ๒) ชนิดข้าวเหนียว เนื้อนิ่มมีกากน้อย ผลสีเขียวจัด รสอร่อยกว่าชนิดข้าวเจ้า ถ้าเป็นผลสดจะมีรสเปรี้ยวจัดอมฝาดเล็กน้อย

       มะตาด แอปเปิลมอญประโยชน์ของ"มะตาด" นอกจากจะปลูกไว้เพื่ออาศัยร่มเงาแล้ว ส่วนต่าง ๆ ยังนำมาเป็นยาสมุนไพรได้ เช่น รากใช้เป็นยาถอนพิษจากแมลงกัดต่อย เปลือกและใบมีรสฝาดใช้เป็นยาสมานได้ดี ส่วนผลมะตาดที่เป็นเมือกมีลักษณะเป็นวุ้นเหนียวลื่น ๆ จะไปช่วยเคลือบแผลในกระเพาะไม่ให้เจ็บป่วย และสะดวกในการขับถ่าย นอกจากนี้ยังนิยมนำไม้มะตาดมาทำพาย พานท้ายรางปืน และทำฟืนอีกด้วย

       ในสมัยก่อน ผมเป็นเด็กวัดศาลาแดงเหนือ เคยรับแกงจากชาวบ้าน มาถวายพระภิกษุสงฆ์ตอนเช้า จะเห็นแต่"แกงมะตาด" แกงกระเจี๊ยบ แกงมะสั้น และแกงต่าง ๆ เป็นส่วนมาก นาน ๆ ครั้งจะมีแกงใส่กะทิ หมู เนื้อ มาให้เห็นบ้างในวันพระ หลายคนที่เคยรับประทาน"แกงมะตาด"เป็นครั้งแรก มักติดอกติดใจในความอร่อย แต่คนที่เคยรับประทานเพียงไม่กี่ครั้ง ก็อาจทำ"แกงมะตาด"ได้ไม่ถูกวิธี

       ผมเองก็ชอบรับประทาน เวลาจะ"แกงมะตาด"ทีไร มักจะไปเอาผล"มะตาดข้าวเหนียว"ของบ้านย่าส้ม ศรีสวัสดิ์ ที่บ้านวัง (วัดพลับสุธาวาส) มาแกง หากไม่มีเวลาไปหาก็จะซื้อ"มะตาด"ที่ตลาดปทุมธานีในราคา ๓ ผล ๑๐ บาท (ผมเคยลองไปหาซื้อที่ตลาดจังหวีดอื่นก็หาซื้อยาก เพราะถิ่นอื่นมักไม่นิยมรับประทาน และไม่ได้ปลูกมากเท่าที่จังหวัดปทุมธานี) แม่ค้าขาย"มะตาด"ในจังหวัดปทุมธานีบอกผมว่า เดี๋ยวนี้ไม่ใช่แค่คนมอญจะรับประทานเท่านั้น คนไทยและคนจีนก็ชอบ"แกงมะตาด"กันมาก จนร้านกับข้าวในตลาดปทุมธานีที่มีอยู่หลายเจ้ายังไม่พอขาย


ลูกมะตาด

       ถ้าจะ"แกงมะตาด"ให้มีรสชาติอร่อย ควรหา"มะตาดข้าวเหนียว"มาแกง ส่วนจะเลือก"มะตาด"แก่หรือ"มะตาด"อ่อน ก็แล้วแต่ความชอบ ของแต่ละบุคคล เมื่อได้"ผลมะตาด"มาแล้วก็นำมาล้างน้ำให้สะอาด มะตาด ๑ ลูกมี ๕ กลีบ เลือกเอาเฉพาะกลีบใน ๓ กลีบมาสับเป็นชิ้นเล็ก ๆ จากนั้นเตรียมเครื่องแกง โดยเอาพริกแห้งเม็ดใหญ่ มาฉีกแช่น้ำสักพัก แล้วใส่ครกรวมกับเกลือหนึ่งหยิบมือ ตำรวมกันให้ละเอียด ใส่หัวหอมประมาณ ๕-๖ หัว แล้วตำให้หอมพอแตกแยก ใส่กะปิประมาณ ๑ ช้อนแกง บางบ้านอาจใส่ปลาร้าลงไปด้วย จากนั้นตำโขลกคลุกเคล้ารวมกันให้ละเอียด ในสมัยก่อน ส่วนผสมของเครื่องแกง จะมีปลาฉลาดแห้งและกุ้งแห้งเป็นส่วนมาก แต่ปัจจุบันปลาแห้งหายาก ก็อาจใช้ปลาสดหรือกุ้งสดที่สุกแล้วตำกับเครื่องแกงไปด้วย

มะตาด ต้นเล็ก
มะตาดต้นเล็กๆ



       เมื่อเตรียมเครื่องแกง และ"มะตาด"เรียบร้อยแล้ว จึงเอาน้ำใส่หม้อตั้งไฟให้เดือด ถ้าบ้านไหน จะแกงใส่กะทิ ก็ใช้น้ำกะทิแทนน้ำเปล่า จากนั้นเอาเครื่องแกงมาละลาย ในหม้อน้ำกะให้พอสมควร แล้วเอาหม้อเครื่องแกงมาตั้งไฟให้เดือดพล่าน เสร็จแล้วนำผลมะตาดที่สับเตรียมไว้ใส่หม้อจนเดือดพล่าน สักครู่ เอาทัพพีคนให้เข้ากันอีกที ใส่น้ำปลาชิมรสตามที่ต้องการแล้วยกลง การรับประทาน"แกงมะตาด" ถ้าทีของแกล้ม เช่น เนื้อเค็ม ปลาเค็ม และไข่เค็ม จะเพิ่มความอร่อยมากขึ้น เพราะ"แกงมะตาด"มักมีรสเปรี้ยวของ"ผลมะตาด"อยู่ก่อนแล้ว

มะตาด ลำต้น
ลำต้นของมะตาด

       หลายคนมักมีความเห็นตรงกันว่า การรับประทานอาหารให้ถูกปาก และยกให้ว่าเป็นของอร่อยนั้น แต่ละคนมักจะชอบอาหารท้องถิ่น หรืออาหารที่บ้านของตนเอง เพราะได้รับประทานมาตั้งแต่เล็กจนโต ได้ชิมจนติดปาก พอไปรับประทานที่อื่นก็แพ้อาหารที่พ่อแม่ทำให้รับประทาน ซึ่งเป็นอาหารที่อร่อยที่สุดในโลก

     ผมทำงานสำรวจประปาอยู่สระบุรี ห่างบ้านมาหลายเดือน ใคร ๆ ก็ทำงานห่างบ้านคล้ายผม ก็คงอดเป็นโรคคิดถึงบ้านและอาหารท้องถิ่นไม่ได้

เนื้อมะตาด ข้างใน
เนื้อมะตาด
( หมายเหตุ: ภาพประกอบจากเว็บ Bloggang.com  มัชชาร )

  มะตาด พืชประกอบอาหารของคนมอญ

 
เมื่อ 27 / 05 / 2549 [ กลับสู่ด้านบน ]
  หน้าแรก > อาหารการกินมอญ / อาหารมอญ > มะตาด พืชประกอบอาหารมอญ ?

เว็บไซต์ monstudies.com จัดทำขึ้น เพื่อเผยแพร่ศิลปวัฒนธรรม ประเพณี ภาษา ความเชื่อ วิถีชีวิต ประวัติศาสตร์ ชุมชน ตลอดจนความรู้ทางสังคม ต่อสาธารณชนเพื่อการศึกษาเรียนรู้ ดังนั้น ทางเว็บไซต์มอญเรามีความยินดีเป็นอย่างยิ่ง หากท่านผู้เข้าชมได้รับสาระความรู้จากเว็บไซต์นี้ สำหรับท่านที่ต้องการนำข้อมูลจากเว็บไซต์นี้ไปใช้ประโยชน์เพื่องานด้านวิชาการ หรือ สาธารณกุศล กรุณาแจ้งมาที่ อีเมล์ monstudies007hotmail.com.